تأمین مالی مبتنی بر بدهی روشی است که در آن شرکت یا فرد با دریافت منابع مالی (از بانکها، مؤسسات مالی، یا بازار سرمایه) تعهد میکند که اصل و فرع مبلغ دریافتی را در دورهای مشخص بازپرداخت کند. در این نوع تأمین مالی، مالکیت شرکت به هیچ وجه به وامدهنده منتقل نمیشود.
متداولترین نوع تأمین مالی که در آن بانک مبلغی را بهعنوان وام در اختیار شرکت قرار میدهد و بازپرداخت آن با نرخ بهره مشخص انجام میشود.
شرکتها میتوانند با انتشار اوراق مشارکت یا اوراق قرضه، از عموم مردم یا سرمایهگذاران نهادی، پول قرض بگیرند.
در معاملات بینالمللی یا کوتاهمدت برای تأمین نقدینگی در معاملات تجاری استفاده میشود.
وامهایی که بر اساس داراییهای شرکت مثل حسابهای دریافتنی، موجودی انبار یا ماشینآلات اعطا میشود.
در این روش، شرکت حسابهای دریافتنی خود را به مؤسسات مالی میفروشد و زودتر از سررسید پول نقد دریافت میکند.
شرکت نیازی به واگذاری سهام ندارد و کنترل کامل بر کسبوکار خود را حفظ میکند.
بهره پرداختی معمولاً بهعنوان هزینه قابل قبول مالیاتی محاسبه میشود و مالیات شرکت را کاهش میدهد.
به دلیل وجود ساختار زمانی مشخص برای بازپرداخت، برنامهریزی مالی آسانتر انجام میشود.
در صورت مدیریت صحیح بدهی، نسبت بدهی به سرمایه میتواند باعث بهبود بازده سرمایهگذاران فعلی شود.
عدم توانایی در بازپرداخت بدهیها میتواند منجر به ورشکستگی شود.
صرفنظر از سودآوری شرکت، پرداخت اصل و فرع بدهیها در سررسید الزامی است.
شرکت ممکن است در نحوه مصرف منابع یا سرمایهگذاریهای جدید محدود شود.
اغلب نیاز به تضمین یا وثیقه دارد که ممکن است داراییهای شرکت را محدود کند.
| معیار | تأمین مالی مبتنی بر بدهی | تأمین مالی مبتنی بر سرمایه |
|---|---|---|
| مالکیت | حفظ میشود | واگذار میشود |
| بازپرداخت | الزامی است | الزامی نیست |
| ریسک | برای شرکت بالاست | بین سرمایهگذاران تقسیم میشود |
| تأثیر بر سود | باعث صرفهجویی مالیاتی میشود | تقسیم سود بین سهامداران |
| کنترل | حفظ کامل کنترل | ممکن است کنترل کاهش یابد |
شرکتهایی با گردش نقدی مناسب
کسبوکارهایی که درآمد پایدار دارند
پروژههایی با بازگشت سرمایه مشخص و تضمینشده
زمانی که نرخ بهره پایین باشد و تورم در حال افزایش باشد (بازپرداخت با ارزش واقعی پایینتر)
برای استفاده مؤثر از تأمین مالی بدهی، رعایت موارد زیر ضروری است:
تهیه برنامه بازپرداخت دقیق
بررسی نسبت بدهی به سرمایه (Debt-to-Equity Ratio)
ثبت رسمی قراردادها و تعهدات
تحلیل حساسیت نسبت به نرخ بهره
تهیه وثایق معتبر و قابل قبول برای مؤسسات مالی
تأمین مالی مبتنی بر بدهی ابزاری کاربردی و مؤثر برای رشد کسبوکارهاست، بهویژه برای شرکتهایی که تمایل دارند مالکیت خود را حفظ کرده و از منافع صرفهجویی مالیاتی بهرهمند شوند. با این حال، استفاده بیش از حد از بدهی میتواند فشارهای مالی و ریسکهای عملیاتی را افزایش دهد. انتخاب صحیح بین تأمین مالی مبتنی بر بدهی یا سرمایه، نیازمند تحلیل دقیق وضعیت مالی، اهداف رشد و ویژگیهای صنعت است.